Spot en futures
Voor je een order plaatst, moet je weten wat je koopt. Spot en futures zijn twee heel verschillende producten, met een heel verschillend risico. Dit onderscheid negeren is een van de duurste beginnersfouten.
Wat is spothandel?
Bij spothandel koop je de munt zelf, tegen de huidige prijs. Koop je één bitcoin op spot, dan heb je (een vordering op) één bitcoin. Je bezit iets, en je kunt het aanhouden zolang je wilt.
Spot is mechanisch het eenvoudigst: je winst of verlies is simpelweg het verschil tussen je aankoop- en verkoopprijs, min de kosten. Er is geen hefboom en geen liquidatie.
Wat is een future?
Een future is een contract dat de prijs van een munt volgt zonder dat je de munt bezit. Je speculeert op de koers. In crypto zijn vooral perpetual futures populair: contracten zonder einddatum.
Futures worden bijna altijd met hefboom verhandeld. Dat vergroot niet alleen je winst, maar even hard je verlies, en het introduceert liquidatie: het gedwongen sluiten van je positie zodra je onderpand op raakt.
Long en short
Met futures kun je zowel long (winst als de koers stijgt) als short (winst als de koers daalt) gaan. Die flexibiliteit klinkt aantrekkelijk, maar verdubbelt ook de manieren waarop je fout kunt zitten.
Voor beginners voegt short gaan vooral complexiteit en risico toe. Begrijp eerst de basis voordat je in beide richtingen probeert te handelen.
Begrippen die bij futures horen
Bij futures kom je termen tegen als mark price, funding, margin en liquidatieprijs. Elk van die begrippen kan je positie beïnvloeden zonder dat je iets doet.
Zolang je die begrippen niet vlot kunt uitleggen, is futures handelen niet geschikt. Er is geen schande in eerst maanden alleen op spot te blijven.
Welke kies je als beginner?
Begin met spot. Het is transparanter, je kunt niet geliquideerd worden, en je leert de markt kennen zonder dat één beweging je account wegvaagt. Futures en hefboom komen pas als de basis stevig zit.
De meeste particuliere futures-accounts verliezen geld. Dat is geen toeval; het is het gevolg van hefboom, kosten en emotie die samenkomen.
Hoe je risico verschilt in de praktijk
Op spot kan een munt die je koopt in waarde dalen, maar je verliest nooit meer dan je inleg en je wordt nooit gedwongen te verkopen. Je kunt een slechte periode simpelweg uitzitten als je dat wilt.
Bij futures met hefboom is dat anders: een relatief kleine beweging tegen je in kan je hele positie liquideren, ook al had je op lange termijn gelijk gehad. Je timing en je hefboom bepalen dan of je overleeft, niet alleen je analyse. Dat verschil is precies waarom beginners op spot horen te starten.
Wat leer je hierna?
Lees leverage en liquidatie om te zien waarom hefboom zo gevaarlijk is, en orders begrijpen om je eerste order goed te plaatsen.